ماه: بهمن 1402

امروز در فضا: ماهواره انویست ده هزارمین دور خود به زمین را کامل کرد

در 30 ژانویه 2004، ماهواره انویست متعلق به آژانس فضایی اروپا، ده هزارمین دور خود را به گرد مدار زمین را تکمیل کرد.
هدف این ماهواره که در سال 2002 به فضا پرتاب شد، بررسی و مطالعه منابع طبیعی زمین، مخصوصاً منابع آب و خشکسالی بود.
برای دستیابی به اهداف جهانی و منطقه‌ای این مأموریت، رشته‌های علمی متعددی از داده‌های به‌دست‌آمده از حسگرهای موجود در ماهواره برای مطالعه شیمی اتمسفر، تخریب لایه ازون، اقیانوس‌شناسی، دما و رنگ اقیانوس، امواج باد و هیدرولوژی (رطوبت، سیل) استفاده شدند.
کشاورزی و درختکاری، مخاطرات طبیعی، پایش ترافیک دریایی، مدل‌سازی پراکندگی اتمسفر (آلودگی) و نقشه‌برداری برف و یخ نیز به لطف انویست بهبود یافت.
انویست تصاویر باکیفیتی از جغرافیای زمین به‌دست می‌آورد. همچنین قادر به تشخیص تغییرات بزرگ سطح زمین مانند جابه‌جایی‌های جغرافیایی و تغییرات پوشش گیاهی و سطح آب‌دهی است.

محققان موجودات کاملاً ناشناخته‌ای در دستگاه گوارش انسان کشف کردند

در بدن انسان موجودات متنوعی اعم از ویروس‌ها و باکتری‌ها زندگی می‌کنند. حالا محققان به‌طور تصادفی با موجوداتی مواجه شده‌اند که به نظر می‌رسد یک رده‌بندی کاملاً جدید از موجودات ویروس‌مانند باشند. این موجودات که به آن‌ها ابلیسک‌ (Obelisk) گفته می‌شود، قطعات مرموزی از مواد ژنتیکی دارند که هیچ توالی قابل تشخیص یا حتی شباهت ساختاری شناخته‌شده‌ای با هیچ عامل بیولوژیکی دیگری ندارند.
براساس پیش‌نویس مقاله محققان، «ایوان ژلودف»، زیست‌شناس دانشگاه استنفورد و همکارانش استدلال می‌کنند که کشف عجیب آن‌ها ممکن است اصلاً ویروس نباشد، بلکه یک گروه کاملاً جدید از موجودات باشد. این موجود جدید ممکن است شکاف قدیمی بین ساده‌ترین مولکول‌های ژنتیکی و ویروس‌های پیچیده‌تر را پر کند.
موجودات ناشناخته و ویروس‌مانند در بدن انسان ابلیسک‌ها شامل دسته‌ای از RNA‌های متنوع هستند که هیچ‌وقت در میکروبیوم‌های انسان و خارج از انسان مورد توجه قرار نگرفته‌اند. این موجودات ساختارهای بسیار متقارن و میله‌مانندی دارند که از رشته‌های پیچ‌خورده RNA تشکیل شده‌اند؛ به د..

دانشمندان شیشه را با تابش لیزر به یک نیمه‌رسانای شفاف تبدیل کردند

تیمی از دانشمندان توانسته‌اند شیشه‌ را با استفاده از لیزر فمتوثانیه به یک نیمه‌رسانا تبدیل کنند. این دستاورد پیشرفت مهمی در علم مواد محسوب می‌شود. این تکنیک به مواد اضافی نیاز ندارد و دانشمندان تنها از شیشه تلوریت و لیزر فمتوثانیه استفاده کرده‌اند. این شیشه‌های جدید کاربردهای مختلفی در ساخت پنجره‌های هوشمند و سنسورها خواهند داشت.
براساس مقاله منتشرشده در Physical Review Applied، دانشمندان دانشگاه EPFL سوئیس متوجه شدند که شیشه‌های تلوریت در اثر تابش پالس‌های فوق سریع نور لیزر، رفتار خاصی در سطح اتمی بروز می‌دهند. این لیزر کریستال‌های کوچکی از تلوریم و اکسید تلوریوم را در داخل شیشه، دقیقاً در جایی که نور به آن می‌تابد، ایجاد می‌کند. تلوریم و اکسید تلوریوم هر دو از مواد نیمه‌رسانا هستند و این یافته حاکی از آن است که این شیشه در معرض نور روز می‌تواند الکتریسیته تولید کند.
تبدیل شیشه به ماده‌ای نیمه‌رسانا این کشف از‌این‌رو هیجان‌انگیز است که با روشن‌شدن قسمت‌هایی از شیشه می‌توان دائماً برق تولید کرد. این پژوهش یک پیشرفت قابل‌ت..

پژوهش جدید: هر سال تحصیل می‌تواند خطر مرگ افراد را تا حدود 2 درصد کاهش دهد

یک پژوهش جدید ارتباط بین مرگ‌ومیر و تحصیلات را بررسی کرده است و عدم تحصیلات را با سیگارکشیدن قابل مقایسه می‌داند. براساس این پژوهش، هر سالی که تحصیل می‌کنید، امید به زندگی شما بیشتر می‌شود و خطر مرگ را تا حدود 2 درصد کاهش می‌دهد. به گفته محققان، افرادی که 18 سال تحصیلات داشتند، 34 درصد کمتر در معرض خطر مرگ قرار گرفتند.
تحصیلات به‌خودی‌خود مزایای مختلفی برای سلامت افراد دارد، حالا این پژوهش که در The Lancet Public Health منتشر شده، اهمیت آن را به‌شکل کمی و آماری نشان داده است. براساس این پژوهش، خطر مرگ در افرادی که تحصیلات ابتدایی را گذرانده بودند، به‌طور متوسط 13 درصد کمتر از افرادی بود که هیچ تحصیلاتی نداشتند.
افرادی نیز که دوره متوسطه، یعنی 12 سال تحصیلی را به پایان رسانده‌اند، 25 درصد کمتر در معرض خطر مرگ در مقایسه با کسانی که این کار را انجام نداده‌اند، قرار دارند. همچنین کسانی که 18 سال تحصیل کرده‌اند، 34 درصد خطر مرگ‌و‌میر کمتری تهدیدشان می‌کند.
تحصیلات و میزان امید به زندگی این پژوهش درواقع تحصیلات را عاملی مانند ..

تصویر روز ناسا: اپسیلون گاو، ستاره‌ای با سیاره

ستاره اپسیلون گاو در فاصله 146 سال نوری از ما قرار دارد؛ ستاره‌ای از نوع غول سرخ که سردتر از خورشید است، اما حدود 13 برابر شعاع خورشید اندازه و نزدیک به 100 برابر آن درخشندگی دارد.
در تصویر روز ناسا چه می‌بینیم؟ این ستاره یکی از اعضای خوشه ستاره‌ای باز هایدز است‌. اپسیلون گاو غول‌پیکر این خوشه با نام خاص Ain هم شناخته می‌شود و همراه با ستاره درخشان‌تر الدبران، چشمان گاو نر ثور را تشکیل می‌دهند.
اپسیلون‌ گاو که توسط ابرهای غبارآلود و تیره در ثور احاطه شده‌ است، یک سیاره‌ نیز دارد. «اپسیلون تائوری بی» توسط اندازه‌گیری‌های سرعت شعاعی در سال 2006 کشف شد‌.
اپسیلون‌ تائوری بی سیاره‌ای غول‌پیکر و گازی بزرگ‌تر از مشتری با دوره‌ مداری 1.6 سال است‌. این سیاره فراخورشیدی را نمی‌توان مستقیماً مشاهده کرد؛ اما در یک شب تاریک، ستاره والد آن، یعنی اپسیلون گاو را به‌راحتی با چشم غیرمسلح می‌توان دید.

ناسا تأیید کرد: هلیکوپتر نبوغ به پایان کار خود در مریخ رسید [تماشا کنید]

هلیکوپتر نبوغ (Ingenuity) ناسا پس از سه سال خدمت در سیاره سرخ، اکنون برای آخرین بار در مریخ پرواز کرده است. ناسا هفته گذشته اعلام کرد که پس از هفتاد و دومین پرواز نبوغ، ارتباطش با آن را از دست داده است. هرچند آژانس فضایی ایالات متحده بعداً اعلام کرد که موفق‌شده با هلیکوپتر خود تماس بگیرد، اما اکنون اعلام شده که یکی از تیغه‌های روتور فیبرکربن Ingenuity پس ازفرود 18 ژانویه آسیب دیده است و نبوغ دیگر قادر به پرواز نیست.
نبوغ تاکنون از عملکرد برنامه‌ریزی‌شده اولیه خود عملکرد بسیار بهتری داشته است. ناسا ابتدا این هلیکوپتر را برای انجام حداکثر پنج پرواز آزمایشی در مدت 30 روز طراحی کرده بود، اما بیشتر از سه سال به پرواز در مریخ ادامه داد. Ingenuity در مجموع بیش از 14 برابر بیشتر از چیزی که ابتدا پیش‌بینی‌شده بود پرواز کرده و زمان پرواز آن در مجموع بیش از دو ساعت بوده است.
خداحافظی با هلیکوپتر نبوغ «بیل نلسون»، مدیر ناسا در بیانیه خود گفت:
«سفر تاریخی Ingenuity، اولین هواگرد یک سیاره دیگر، به پایان رسید. هلیکوپتر بسیار بی..

دانشمندان با ساخت کوچک‌ترین و محکم‌ترین گره مولکولی به گینس راه پیدا کردند

گروهی از محققان، به‌تازگی موفق شدند تا کوچک‌ترین و در عین‌حال محکم‌‌ترین گره مولکولی شناخته‌شده را ایجاد کنند. همین امر باعث‌شده تا نام آن‌ها وارد کتاب رکوردهای جهانی گینس شود.
براساس گزارش‌های موجود، گره مولکولی ساخته‌شده توسط محققان از 54 اتم تشکیل شده است که به یکدیگر متصل شده‌اند. همچنین این گره پیوسته است و از طلا، کربن و فسفر تشکیل شده است. محققان در مطالعه خود که توسط Nature Communications منتشر شده است، از این گره به‌عنوان Au6 یاد شده است که به شش اتم طلا آن اشاره دارد.
رکوردهای ثبت‌شده برای گره مولکولی در گینس در سال 2017، گروهی از محققان گره دیگری با 24 اتم ساخته بودند که به کتاب گینس راه پیدا کرد. سپس در سال 2020 نیز تیم دیگری موفق به تولید یک گره با طول 69 اتم با نسبت تقاطع ستون فقرات (یا BCR) 23 شد که به رکورددار جدید تیز تبدیل شد. هرچه BCR کوچک‌تر باشد، گره محکم‌تر است.
گره جدید که در واقع، کوچکترین و تنگ‌ترین گره مولکولی محسوب می‌شود، رکورد مربوط به سال 2020 را شکسته است. این گره فقط 54 اتم طول دارد و BCR ..

پژوهش جدید: داشتن خواهر و برادرهای بیشتر با افت سلامت روان در نوجوانان رابطه دارد

یک مطالعه جدید نشان می‌دهد که داشتن خواهر و برادر بیشتر با ضعیف‌ترشدن سلامت روان در نوجوانان مرتبط است؛ البته باید عوامل متعددی مانند وضعیت اجتماعی و مالی خانواده را نیز دخیل دانست. این پژوهش روی تعداد زیادی از نوجوانان چینی و آمریکایی انجام شده است و براساس نتایج آن، نوجوانان در خانواده‌های پرجمعیت سلامت روان کمتری داشته‌اند.
براساس مقاله منتشرشده در مجله Journal of Family Issues، محققان دانشگاه ایالتی اوهایو آمریکا میزان سلامت روان 9417 نوجوان چینی و 9191 نوجوان آمریکایی را بررسی کردند. پژوهش آن‌ها نشان می‌دهند که نوجوانان در خانواده‌های کم‌جمعیت از سلامت روان بهتری نسبت به آن‌هایی که خواهر و برادر بیشتری دارند، برخوردار هستند. البته عوامل مختلفی مانند فاصله سنی خواهر و برادر روی یافته‌های این پژوهش تأثیر می‌گذارد.
ارتباط سلامت روان نوجوانان با تعداد خواهر و برادرها یکی از مفاهیمی که نتایج این پژوهش را تشریح می‌کند، مفهوم رقیق‌سازی منابع است. در روانشناسی، رقیق‌سازی منابع به دردسترس‌بودن منابع والدین مانند زمان، توجه و..

امروز در فضا: تلسکوپ فضایی هابل دنباله‌دار هدف رزتا را اندازه‌گیری کرد

در 22 ژانویه 2004، آژانس فضایی اروپا گزارش داد که تلسکوپ فضایی هابل اندازه، شکل و دوره چرخش دنباله‌دار هدف مأموریت رزتا، 67 پی/چوریوموف- گراسیمنکو را اندازه‌گیری کرده است.
مشاهدات قبلی این تلسکوپ از مارس 2003 نشان داده‌ بود که این دنباله‌دار تقریباً پنج در سه کیلومتر و به شکل توپ راگبی است که می‌توان روی آن فرود آمد‌.
دانشمندان مأموریت رزتا باید اندازه دقیق هسته جامد را می‌دانستند تا اطلاعات را با گرانش دنباله‌دار تطبیق دهند. فرایند نزدیک‌شدن این کاوشگر به دنباله‌دار 67 پی/چوریوموف- گراسیمنکو از سال 2014 آغاز شد.
سازمان فضایی اروپا که وظیفه هدایت کاوشگر را بر عهده داشت، اعلام کرد هدف از این مأموریت مشاهده و بررسی دنباله‌دار از صد کیلومتری است.
فرودگر فیله متعلق به رزتا، طی کاوش‌های خود کشف کرد که برخلاف نظریات دانشمندان، سطح این دنباله‌دار هم نرم و هم سخت است‌. دمای آن نیز بسیار پایین و سرد ثبت شد. این فرودگر همچنین نشان داد سطح دنباله‌دار پر از منافذ است، به‌طوری‌که 80 درصد آن را فضای خالی تشکیل داده‌.

برندگان مسابقه عکاسی اقیانوس 2023 مشخص شدند؛ شیر دریایی زیبارو و میمون آبزی

برندگان مسابقه عکاسی زیر آب اقیانوس 2023 معرفی شدند. این مسابقه در 14 بخش برگزار شد که تقریباً تمام شاخه‌های عکاسی زیر آب را پوشش می‌داد. در بخش پرتره، عکسی از یک میمون ماکاک شناگر برنده شد که داوران بسیار آن را تحسین کردند.
براساس گزارش PetaPixel، عکس «سلیمان العتیقی» از یک ماکاک خرچنگ‌خوار که درحال شنا در اطراف جزایر فی‌فی تایلند بود، داوران را به‌اندازه‌ای تحت تأثیر قرار داد که آن را «بهترین تصویر زیر آب جهان» نامیدند. برای ثبت این عکس، سلیمان العتیقی دو هفته را صرف مشاهده و ثبت این گونه کرده بود.
مسئولان این مسابقه در بیانیه‌ای نوشتند: «اگرچه انقلاب هوش مصنوعی به‌سرعت چشم‌انداز عکاسی را تغییر داده است، اما برندگان امسال نشان‌دهنده پشتکار خلاقانه بشریت بر هوش مصنوعی هستند.» با توجه به قوانین جدید این مسابقه علیه استفاده از تصاویر هوش مصنوعی مولد، این عکس‌ها 100 درصد واقعی هستند.
برندگان مسابقه عکاسی زیر آب اقیانوس 2023 «پریمات آبزی»؛ مقام اول در بخش پرتره و بهترین عکس این مسابقه «دوستان‌ تخت‌خواب»؛ مقام اول در بخش زاو..